Czy warto zgłaszać dezinformację?

Fałszywy przekaz opublikowany późnym wieczorem, o poranku może mieć już tysiące wyświetleń i setki udostępnień. W tym czasie trafia do kolejnych użytkowników, którzy przekazują go dalej. Dezinformacja powielana w ten sposób sprawia, że coraz trudniej ustalić jej źródło i potwierdzić wiarygodność. Dlatego tak ważny jest czas reakcji.

W 2025 roku platformy podjęły działania w przypadku 80 proc. treści

• 68 proc. zgłoszonych treści zostało objętych moderacją

• 12 proc. zgłoszonych treści zostało usuniętych

Fałszywe materiały, które zostały usunięte lub zmoderowane w 2025 roku, są wynikiem pracy analityków Ośrodka Analizy Dezinformacji NASK oraz obywateli i instytucji. Każde zgłoszenie przyczynia się do ograniczenia rozprzestrzeniania fałszywych treści. Jest to szczególnie istotne w sytuacjach kryzysowych, ponieważ ograniczanie chaosu informacyjnego ma realny wpływ na bezpieczeństwo obywateli.

Do platform społecznościowych w poprzednim roku przekazaliśmy ponad 46 tysięcy materiałów. Aż w 80 proc. przypadków, czyli ponad 37 tys. zgłoszeń, wywołało to reakcję serwisów. Podjęcie działań oznaczało na przykład moderację, czyli oznaczenie treści poprzez stosowną etykietę lub usunięcie zmanipulowanego fragmentu wideo. 12 proc. materiałów, które łamały regulaminy platform lub inne regulacje prawne, zostało całkowicie usuniętych.

Szczegółowe dane możesz sprawdzić w raporcie pt.: „Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w 2025 roku”.

Sytuacje kryzysowe

Podczas sytuacji kryzysowych internet reaguje natychmiast. Zanim pojawią się oficjalne komunikaty, media społecznościowe wypełniają się zdjęciami, nagraniami i relacjami, których pochodzenia często nie da się od razu zweryfikować. W 2025 roku działo się tak między innymi podczas wrześniowego incydentu z dronami, które przekroczyły polską przestrzeń powietrzną. Podobnie było w przypadku akcji sabotażowych na kolei w listopadzie. Co istotne, obecnie również jesteśmy pod wpływem takich działań o charakterze hybrydowym.

W takich okolicznościach każde zgłoszenie pomaga szybciej zidentyfikować szkodliwe treści, które mogą wprowadzać odbiorców w błąd. Informacje ze zgłoszeń stają się także podstawą analiz, raportów i rekomendacji dla administracji publicznej, które przygotowuje OAD NASK.

Masz wpływ na jakość debaty publicznej

Jeśli zobaczysz treść, która może wprowadzać w błąd, masz kilka możliwości jej zgłoszenia. Przede wszystkim w pierwszym kroku taką możliwość dają same serwisy. Warto korzystać z tej opcji, ale jeśli okaże się ona nieskuteczna, to pamiętaj o przesłaniu fałszywej informacji również do OAD NASK. Analitycy pracują codziennie w systemie 24/7, aby monitorować polskojęzyczną przestrzeń informacyjną oraz obsługiwać incydenty dezinformacyjne.

Pojedyncze zgłoszenie często okazuje się jednym z wielu sygnałów dotyczących tej samej narracji albo tej samej kampanii dezinformacyjnej. Zestawiając zgłoszenia ze sobą, analitycy mogą dostrzec szerszy kontekst, powtarzające się schematy czy łatwiej zidentyfikować temat wykorzystywany do wywoływania niepokoju i chaosu informacyjnego.

Jak przesłać zgłoszenie do OAD NASK?

Wypełnij formularz, znajdujący się na naszej stronie, umieszczając w nim link do wpisu, który wzbudził Twoją wątpliwość oraz opisz na czym polega Twoim zdaniem dezinformacja. Jeżeli chcesz otrzymać od nas odpowiedź na temat zgłoszenia, podaj również swój adres e-mail do kontaktu. Bez tej informacji zgłoszenie pozostaje anonimowe, ale sposób jego realizacji jest taki sam. Twoje działanie tutaj się kończy, a zaczyna się proces weryfikacji naszych analityków. Zgłoszenie możesz też wysłać na adres e-mail: dezinformacja@nask.pl.

Droga Twojego zgłoszenia

W pierwszej kolejności sprawdzimy, czy przesłany przypadek jest dezinformacją oraz czy narusza regulamin platformy lub inne regulacje prawne. Tutaj możesz sprawdzić, jakie zgłoszenia można kierować do naszego Ośrodka. Jeśli potwierdzimy wystąpienie incydentu dezinformacji, przekażemy go wraz z opisem do administracji danej platformy społecznościowej lub odpowiedniej instytucji. W przypadku części serwisów posiadamy specjalne ścieżki kontaktowe, które pomagają nam efektywniej zgłaszać dezinformację. Jeżeli zgłoszenie zostanie uznane za zasadne i przesłane dalej, powiadomimy Cię o tym.

Reakcja platformy nie zawsze oznacza usunięcie wpisu. Platformy mogą zastosować różne działania moderacyjne, ograniczyć zasięg treści, oznaczyć ją lub podjąć działania wobec konta, które ją opublikowało. Zdarza się również, że zgłoszenie zostaje odrzucone. Choć dokładamy starań, by szkodliwa treść została usunięta, ostateczna decyzja w każdym przypadku należy do administracji platformy.

Widziałeś treści, które mogą być dezinformacją? Zgłoś je do OAD NASK poprzez formularz.